Ӗнер, авӑн уйӑхӗн 8-мӗшӗнче, Раҫҫейри халӑхсен чӗлхисен кунне паллӑ тунӑ. Ӑна кӑҫал пӗрремӗш хут уявланӑ. «Хыпар Вести Чувашии» Макс-канал пӗлтернӗ тӑрӑх, Шупашкар хулинче чӑваш чӗлхине упраса хӑварасси ҫинчен калаҫнӑ.
Шӑпах ҫӗнӗ уяв кунӗнче, авӑнӑн 8-мӗшӗнче, 33-мӗш шкулта ҫавра сӗтел иртнӗ. Ӑна йӗркелекенӗсем ЧР Вӗренӳ институчӗн ӗҫченӗсем пулнӑ. Ҫавра сӗтеле пухӑннисем паянхи вӗренӳ стандарчӗсем пулӑшнипе чӑваш чӗлхине мӗнле упраса хӑварасси тата аталантарасси ҫинчен калаҫнӑ.
Институт проректорӗ Инесса Ядранская ҫак вӗренӳ ҫулӗнчен пуҫласа шкулсенче тата ача пахчисенче нумай чӗлхеллӗ классемпе ушкӑнсем ӗҫлеме пуҫланӑ. 33-мӗш шкул директорӗ Надежда Семенова вара хӑйсен тӗслӗхӗпе паллаштарнӑ: вӗсем нумай ҫул ӗнтӗ шкулта Ҫӗнӗ ҫул уявне чӑвашла ирттереҫҫӗ, уява ачасем те, ашшӗ-амӑшӗ те хаваспа хутшӑнаҫҫӗ.
Халӑхсен туслӑхӗн ҫурчӗн директорӗ Сергей Иванов чӗлхене упраса хӑварассипе ҫыхӑннӑ мероприятисем ирттерни пирки каласа панӑ. Кӑҫал, ав, «Пӗтӗм чӑваш диктанчӗ» акцие ҫӗршыври 11 пин ытла ҫын хутшӑннӑ.
«Пирӗн пӗрлехи тӗллев – тӑван чӗлхе музейсенче, библиотекӑсенче, уявсенче, культура учрежденийӗсенче ҫеҫ мар, кулленхи пурнӑҫра та янӑратӑрччӗ тесе тӑрӑшасси», – ҫапла палӑртнӑ Сергей Иванов.
Шупашкар хулин пуҫлӑхӗн Станислав Трофимовӑн ячӗпе «Макс» мессенджерта суя аккаунт уҫнӑ. Кун пирки вӑл паян хӑй пӗлтернӗ.
Станислав Трофимов тӗнче тетелӗнче унӑн ячӗпе суя аккаунт тытса тӑнине, вӑл унӑн маррине хыпарланӑ. Вӑл хула ҫыннисене халӑх тетелӗсенче асӑрхануллӑ пулма ыйтнӑ. Ҫавӑн пекех мэр унӑн официаллӑ страницинчи хыпарсене кӑна ӗненме чӗнсе каланӑ.
Сӑмах май, «Макс» мессенджерта унччен унӑн каналӗ ҫухалнӑччӗ. Кун хыҫҫӑн унӑн ҫӗннине уҫма тивнӗ.
Ҫакна та палӑртса хӑварар: республика Элтеперӗ Олег Николаев та хушӑран кунашкал хыпарсем пӗлтерет. Унӑн ячӗпе те аккаунтсем уҫаҫҫӗ-мӗн.
Ҫавӑнпа чӑнах та асӑрханӑр, официаллӑ ҫӑлкуҫсенчи информацисене кӑна ӗненӗр!
Шупашкар хулинче йӑлана кӗнӗ Пӗтӗм тӗнчери опера фестивалӗ иртӗ.
Юпа уйӑхӗн 9-мӗшӗнчен пуҫласа чӳк уйӑхӗн 22-мӗшӗччен Чӑваш патшалӑх оперӑпа балет театрӗнче (халӗ ӑна «Атӑл Опера» теҫҫӗ) тӗрлӗ опера итлесе киленме май пулӗ.
Ҫак йышра – «Евгений Онегин», «Борис Годунов», «Флория Тоска», «Нарспи», «Князь Игорь», «Севильский цирюльник», «Отелло».
Кӑҫал фестиваль «Пурнӑҫ, эпӗ сана юрататӑп» гала-концертпа вӗҫленӗ. Сцена ҫине Раҫҫейӗн Наци филармони оркестрӗ, Раҫҫей халӑх артистки Хибла Герзмава тухӗҫ.
Сӑмах май, билетсене «Пушкин карттипе» туянма пулать. Ӑна вара 14-22 ҫулсенчи ҫамрӑксене параҫҫӗ. Картта ҫинче – 5 пин тенкӗ. Ӑна ҫулталӑк тӑршшӗпе тӑкакламалла, юлнӑ укҫа-тенкӗ тепӗр ҫула куҫмасть.
Ку эрнере канмалли кунсенче, шӑматкунпа вырсарникун, йӑлана кӗнӗ «Кӗр парнисем» ял хуҫалӑх ярмӑрккисем ӗҫлеме пуҫлӗҫ. Хула ҫыннисемпе хӑнисем фермер хуҫалӑхӗнче ӳстернӗ пахча-ҫимӗҫпе улма-ҫырла туянма пултарӗҫ.
Кӑҫал ярмӑрккӑсем авӑн уйӑхӗн 12-мӗшӗнчен пуҫласа юпа уйӑхӗн 4-мӗшӗччен кашни канмалли кун ӗҫлӗҫ. Шупашкар хулинче экологи тӗлӗшӗнчен таса пахча-ҫимӗҫпе улма-ҫырлана 4 вырӑнта туянма май пулӗ: «Николаевский» суту-илӳ комплексӗнче, «Шупашкар» суту-илӳ ҫурчӗ умӗнче, Эльгер урамӗнчи 11-мӗш ҫурт патӗнчи фермер речӗсенче, «Пехет» агромаркетра. Ҫӗнӗ Шупашкар хулинче вара ял хуҫалӑх ярмӑрккисем 8 вырӑнта ӗҫлӗҫ.
Пурне те хапӑлласа кӗтеҫҫӗ!
Авӑн уйӑхӗн 11-13-мӗшӗсенче Шупашкар хулинче Раҫҫей команда чемпионачӗ тата хӑвӑрт утас енӗпе Пӗтӗм Раҫҫейри ӑмӑрту иртӗҫ.
Ӑмӑрту Мускав ҫыран хӗрринче пулӗ. Унта ҫӗршыври 150 ытла спортсмен хутшӑнӗ: 16 ҫула ҫитмен каччӑсемпе хӗрсенчен пуҫласа спорт мастерӗсем таранах.
Малтан трасса ҫине 35 тата 20 ҫухрӑм утакансем тухӗҫ. Каҫ енне юниорсем 10, 5 тата 3 ҫухрӑмсенче вӑй виҫӗҫ. 16 сехетре ҫӗнтерӳҫӗсене чыслӗҫ.
Сӑмах май, Шупашкарти хӑвӑрт утакансене хатӗрлекен спорт шкулӗ вун-вун ҫул тӗнчери чи лайӑххи шутланнӑ.
Россельхознадзор Шупашкара чӗрчунсем кӑтартма килнӗ усламҫӑ йӗркене пӑснине тупса палӑртнӑ.
Александр Зюкин усламҫӑ хулари «Мега Молл» суту-илӳ центрӗнче пирӗн патра ҫук чӗрчунсемпе паллаштаракан курав уснӑ. Ҫутҫанталӑка хӳтӗлекен Атӑлҫи регионсем хушшинчи прокуратура пуҫарнипе Россельхознадзор ҫурла уйӑхӗн 28-мӗшӗнче тӗрӗслев ирттернӗ те ку вӑл курав мар, куҫса ҫӳрекен океанариум иккенне палӑртнӑ.
Ун пек ӗҫпе аппаланас тесен ятарлӑ лицензи илмелле иккен, усламҫӑн вара документ пулман. Океанариурм 89 кун ӗҫленӗ, курав пулсан 4 кунран та ытла юрамасть.
Александр Зюкин хӑтланӑвне суд административлӑ майпа ӗҫ пуҫарса явап тыттарма йышӑннӑ. Усламҫӑ унччен саккуна пӑсманнине кура ӑна асӑрхаттарнипех ҫырлахнӑ.
Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплеклӑ центрта тӑрӑшакан Татьяна Андреева авӑн уйӑхӗн 4-мӗшӗнче 50 ҫул тултарнӑ.
Социаллӑ сферӑра вӑл 2019 ҫултанпа тӑрӑшать. Асӑннӑ учреждение хӗрарӑм социаллӗ ӗҫчен пулса вырнаҫнӑ. Хӗрӗх урлӑ каҫнӑ хӗрарӑм ватӑсемпе тата сусӑрсемпе тӳрех пӗр чӗлхе тупма пултарнӑ. Ҫавӑншӑн ӑна хӑй пӑхакан ватӑсем юратаҫҫӗ. Ӗҫтешӗсем вара кирлӗ чухне алӑ пама килӗшнишӗн хисеплеҫҫӗ, сума сӑваҫҫӗ.
«Пирӗн тивӗҫӗмӗр — хӳтлӗхсӗр ҫынсен шанӑҫне тӳрре кӑларасси», — тет иртнӗ эрнекун 50 ҫул тултарнӑ хӗрарӑм. Вӑл кирлӗ пулсан апат пӗҫерсе те, урай ҫуса та, лавккаран апат-ҫимӗҫ, аптекӑран эмел туянса килсе те парать. Ятарлӑ программӑра пӑхса хӑварнӑ ытти ӗҫе те пурнӑҫлать.
Паян Шупашкар хулинче «Олимпийский» стадионта йӑланӑ кӗнӗ ӑмӑрту иртнӗ – массӑллӑ информаци хатӗрӗсен ӗҫченӗсем, тӳре-шара старта тухнӑ. Ҫапла, унта «Советская Чувашия» хаҫат парнисене ҫӗнсе илессишӗн ӑмӑрту иртнӗ.
Кӑҫалхипе ӑна 88-мӗш хут ирттернӗ. Ӑмӑртӑва Андриян Николаев космонавтӑн ҫуралнӑ кунӗнче, авӑн уйӑхӗн 5-мӗшӗнче, ирттересси йӑлара.
Кӑҫал пӗрремӗш вырӑна Наци телерадиокомпанийӗн журналисчӗсем йышӑннӑ. Иккӗмӗш вырӑнта «Чӑваш Ен» ПТРК пулнӑ. Виҫҫӗмӗш вырӑна вара «Советская Чувашия» хаҫат ӗҫченӗсем тухнӑ.
Ҫавӑн пекех спорт шкулӗсен ертӳҫисем тата вӗсен ҫумӗсем, общество организацийӗсен представителӗсем старта тухнӑ. Кунсӑр пуҫне VIP-чупу пулнӑ: тӳре-шара чупнӑ.
Санитари вертолечӗ каллех ҫула тухнӑ. Хальхинче вӑл ҫул-йӗр ҫинчи аварире шар курнӑ 23 ҫулти пациента Улатӑр хулинчен Шупашкара илсе ҫитернӗ.
Арҫын аварире пуҫне амантнӑ, унӑн пуҫ мими чӗтреннӗ, ури хуҫӑлнӑ, пилӗкӗ тата ҫурӑм шӑмми суранланнӑ. Сиплевсӗр пуҫне ӑна тӗплӗнрех тӗрӗслемелле те пулнӑ. Ҫавӑнпа сывлӑхӗ кӑшт йӗркеленсен ҫамрӑк арҫынна Республикӑри клиника пульницине илсе ҫитерме санавиаци чӗнсе илме заявка панӑ.
Паллах, тӳпере вӗҫекен вертолет, машинӑпа танлаштарсан, пациента Шупашкар хулине хӑвӑртрах илсе ҫитернӗ. Ҫулпа силленсе пырсан унӑн сывлӑха япӑхланма та пултарнӑ. Республикӑри клиника пульницинче ӑна тухтӑрсем пулӑшнӑ.
Ку вӗренӳ ҫулӗ тӗлне республикӑра 15 шкула тӗплӗ юсав хыҫҫӑн уҫмалла пулнӑ. Анчах тӑваттӑшӗ кӑна ачасене кӗтсе илнӗ, тепӗр 11-шӗнче юсав ӗҫӗсем пыраҫҫӗ-ха.
Кӑҫал республикӑра питӗ нумай шкулта, рекорд темелле, юсав тума тытӑннӑ: пӗтӗмпе – 38 пӗлӳ ҫуртӗнче. Кун валли федераци тата регион хыснисенчен 7 миллиарда яхӑн тенкӗ уйӑрнӑ. План тӑрӑх, 15 шкулти юсав ӗҫӗсене авӑн уйӑхӗн 1-мӗшӗ валли вӗҫлемелле пулнӑ, тепӗр 21 шкулта – чӳк уйӑхӗн 1-мӗшӗ валли. Икӗ шкула вара 2 ҫул юсама палӑртнӑ.
Авӑн уйӑхӗн 1-мӗшӗ тӗлне Шупашкарти сывлӑх енчен хавшак ачасен 1-мӗш шкулӗ, Ҫӗмӗрлери 6-мӗш шкул, Муркаш округӗнчи Ҫатракасси шкулӗ тата Шупашкар районӗнчи Толик Хураски шкулӗ уҫӑлнӑ. Ыттисем, 11-шӗ, хатӗр мар.
+16.3 °C