
Шупашкар хулинчи «Ярмӑрккӑ» пасарта павильонсенчен пӗри ҫунма тытӑннӑ. Ку ҫурла уйӑхӗн 28-мӗшӗнче пулнӑ.
Инкеклӗ лару-тӑру министерствин ӗҫченӗсем вырӑна хӑвӑртах ҫитнӗ. Унта 8-мӗш ретри 40-мӗш вырӑн ҫунма тытӑннӑ. Пушар 2 тӑваткал метр лаптӑк ҫинче сарӑлнӑ.
Ҫак кун Чӑваш Енри ҫӑлавҫӑсем тӑватӑ пушар сӳнтернӗ. Уруков урамӗнчи 1-мӗш ҫуртри пӗр хваттерти кухня ҫунма тытӑннӑ. Вӑрмар районӗнчи Ҫӗнӗ Мӑнтӑр ялӗнче стадионта пушар тухнӑ. Ҫавӑн пекех Шупашкар районӗнчи Шӗнерпуҫ ялӗнче мунча ҫуннӑ.
Сӑмах май, ку уйӑхра Шупашкарти «Мега Молл» суту-илӳ центрӗнче пушар пулнӑччӗ. Унта маччаран ҫакӑнса тӑракан светильник ҫунма пуҫланӑ. Лавккари ӗҫченсем пушара ҫӑлавҫӑсем киличчен сӳнтерме ӗлкӗрнӗ.

Спортра – тепӗр ҫитӗнӳ! Пирӗн спортсменсем Раҫҫей шайӗнчи ӑмӑртура палӑрнӑ. Хальхинче – армрестлерсем.
Нумаях пулмасть Пенза хулинче «Атӑлҫи кубокӗ» Пӗтӗм Раҫҫейри ӑмӑрту иртнӗ. Унта 30 команда тупӑшнӑ. Чӑваш Енӗн армрестлинг енӗпе пӗрлештернӗ команди вӗсен хушшинче тӑваттӑмӗш вырӑн йышӑннӑ. Пирӗн ентешсем пӗтӗмпе 12 медаль ҫӗнсе илнӗ.
Харпӑр зачетсенче ултӑ спортсмен ҫӗнтернӗ. Тепӗр улттӑшӗ кӗмӗл тата пӑхӑр медальсем ҫӗнсе илнӗ.
16 ҫулти Егор Розоренова уйрӑммӑн палӑртмалла. Вӑл – Шупашкар хулинчен. Ҫамрӑк спортсмен команда пухмачне ылтӑн медальпе пуянлатнӑ кӑна мар, Раҫҫей спорт мастерӗн нормативне те пурнӑҫланӑ. Кун пек ӳсӗмри спортсменшӑн ку – вӑйлӑ ҫитӗнӳ!

Ӗнер Питӗрпе Шупашкар хулисем ҫавра сӗтел ирттернӗ. Ӑна Раҫҫейӗн А.И. Герцен ячӗллӗ патшалӑх педагогика университечӗн Мариински залӗнче йӗркеленӗ. «Объединившие Чувашию и Санкт-Петербург: архитектор П.Е. Егоров и китаевед Н.Я. Бичурин» (чӑв. Чӑваш Енпе Санкт-Петербурга ҫывӑхлатнисем: П.Е. Егоров архитектор тата Н.Я. Бичурин китаевед) ят панӑ ҫавра сӗтеле Чӑваш Енӗн Вӗренӳ министерстви йӗркеленӗ. Ҫавра сӗтеле модератор пулса Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институчӗн директорӗ, филологи наукисен докторӗ Юрий Исаев ертсе пынӑ.
Ҫавра сӗтел вӑхӑтӗнче Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институчӗн ӗҫченӗ, истори наукисен кандидачӗ Юрий Гусаров тата Кӳкеҫри «Бичурин тата хальхи самана» музей директорӗ Ирина Удалова Бичурин ҫинчен каласа кӑтартнӑ.
Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институчӗн ӗҫченӗ, искусствоведени кандидачӗ Антонина Мордвинова тата Питӗрти антропологи тата этнографии музейӗн (Кунсткамера) ӑслӑлӑх ӗҫченӗ Антон Салмин Пётр Егоров архитектор пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлӗпе паллаштарнӑ.

Чӑваш Енри педагогсем Класс ертӳҫисен пӗтӗм Раҫҫейри форумне хутшӑнӗҫ.
Мероприяти авӑн уйӑхӗн 30-мӗшӗнчен пуҫласа юпа уйӑхӗн 2-мӗшӗсенче Мускавра иртӗ. Кӑҫал ӑна улттӑмӗш хутчен йӗркелеҫҫӗ. Унта ҫӗршывӑмӑрӑн мӗнпур регионӗнчи 700 учитель пуҫтарӑнӗ. Вӗсем ятарлӑ конкурс витӗр тухнӑ. Унта хутшӑнма вара 43 пин ытла заявка пуҫтарӑннӑ.
Сумлӑ йыша Чӑваш Енри 6 учитель лекнӗ. Чӑваш Енӗн Вӗренӳ министерствинче пӗлтернӗ тӑрӑх, вӗсем Канашран, Ҫӗмӗрлерен, Ҫӗнӗ Шупашкартан, Шупашкартан тата Комсомольски районӗнчен.
Форумра класс ертӳҫисем валли ӑсталӑх лаҫҫисем ӗҫлӗҫ, ачасене воспитани парас енӗпе ӗҫлекен экспертсем тухса калаҫӗҫ.
Сӑмах май каласан, форума инҫет ҫыхӑну мелӗпе те хутшӑнма пулать. Онлайн-трансляцие итлес тесен авӑн уйӑхӗн 30-мӗшӗччен регистрациленмелле.

Шупашкар хулинче туй каччи машинӑсӑр тӑрса юлнӑ.
Каферен тухакан ӳҫӗр арҫынна куракансем пулнӑ. Вӗсем хайхи этем BMW машина рулӗ умне кӗрсе ларнине те асӑрханӑ. «Маншӑн пулсан ик айкки те тӑвайкки», — тесе тӑман, йӗрке хуралҫисене шӑнкӑравласа пӗлтернӗ.
Ют ҫӗршывра туса кӑларнӑ машина ӑҫталла ҫул тытнине «Хӑрушсӑр хула» тытӑм камерисем пулӑшнипе тупса палӑртнӑ. Ҫул-йӗр хӑрушсӑрлӑхӗн экипажӗ автомобиле Максим Горький проспектӗнче, «Амазони» парк тӗлӗнче, хӑваласа ҫитнӗ те унӑн ҫулне пӳлсе хунӑ.
Руль умӗнчи ӳсӗр арҫын туй каччи пулнӑ. Мускав облаҫӗнчи Реутов хулинче пурӑнакан 40 ҫулти арҫынна ӳсӗрле руль умне ларнӑшӑн 2024 ҫулта водитель прависӗр пӗрре хӑварнӑ иккен. Правана иличчен ун темиҫе уйӑх ҫеҫ тӑрса юлнӑ. Халӗ ун тӗлӗшпе пуҫиле ӗс пуҫарнӑ. Машинӑна вара ятарлӑ стоянкӑна ӑсатнӑ. Дознавательсем машинӑна патшалӑх валли туртса илме суда тухма палӑртаҫҫӗ иккен.

Паян Шупашкарта самай ҫулланнӑ водитель велосипедист ҫине пырса кӗнӗ. Инкек Гагарин урамӗнчи 3-мӗш ҫурт патӗнче пулса иртнӗ.
Йӗрке хуралҫисем малтанласа палӑртнӑ тӑрӑх, ирхи 6 сехет те 45 минутра ҫурт умӗнчи территоринчен тухнӑ чухне электровелосипедпа пыракан 41 ҫулти арҫынна асӑрхаман та вӑл ун ҫине пырса кӗнӗ.
Шар курнӑ арҫынна ҫийӗнчех больницӑна илсе кайнӑ. Ӑна унта тӗрӗсленӗ тата пулӑшнӑ хыҫҫӑн килне янӑ.
Сӑмах май каласан, ҫул ҫинчи инкеке лекнисенчен иккӗшӗ те урах пулнӑ.
Ку тӗслӗх ҫула тухсан питех те асӑрханса ҫӳремелли пирки аса илтерет. Тепӗр тесен, ҫуран ҫӳрекенсем тимсӗр пирки те пӑтӑрмах сиксе тухать. Апла пулин те водителех айӑплаҫҫӗ, мӗншӗн тесен машина пысӑк хӑрушлӑх кӳрекен транспорт шутланать.

Шупашкар хулинчи ӳнерҫӗ Елена Макарова Пӗтӗм тӗнчери «Арт-портрет» портрет ӑсталӑхӗн конкурсӗнче ҫӗнтернӗ. Вӑл ҫак уйӑхра Мускаври хальхи искусствӑсен «Гоголь Арт» центрӗнче иртнӗ.
Конкурса Илья Репин ҫуралнӑранпа 180 ҫул ҫитнине халалланӑ. Курава Гоголь бульварӗнче ҫурла уйӑхӗн 5-16-мӗшӗсенче ирттернӗ. Унта живопись, графика, акварель, скульптура, сӑнӳкерчӗк тата портрет ӗҫӗсене кӑтартнӑ. Ҫӗнтерӳҫе Илья Репин ячӗллӗ медале панӑ.
Палӑртса хӑварар: Елена Макарова 1983 ҫулта ҫуралнӑ, Шупашкарти 6-мӗш ача-пӑча ӳнер шкулӗнче вӗреннӗ, Виктор Бритвин тата Александр Федосеев патӗнче ӑсталӑхне туптанӑ. Кайран вӑл Питӗрти Илья Репин ячӗллӗ ӳнер академийӗнче вӗреннӗ, унта Андрей Пахомов патӗнче кӗнеке графикин мастерскойӗнче ӑсталӑхне туптанӑ.
Елена Макаровӑн ӗҫӗсем Мускаври, Санкт-Петербургри, Аслӑ Устюгри, Котласри тата Шупашкарти музейсенче, харпӑр коллекцисенче упранаҫҫӗ. Ҫавӑн пекех Чӑваш патшалӑх ӳнер музейӗнче пур. Вӗсен йышӗнче – «Ефремов купса портречӗ», Геннадий Айхи поэтӑн акварель портречӗ.

Ӗнер, ҫурла уйӑхӗн 26-мӗшӗнче, 15 сехет те 50 минутра Шупашкар хулинче Сӗнтӗрвӑрри ҫулӗ ҫинче «Ирбис» заправка тӗлӗнче «Шупашкар – Ҫӗнӗ Шупашкар» маршрутпа ҫӳрекен 101-мӗш «С» автобус тата «Лада Гранта» ҫапӑннӑ.
«Гранта» рулӗ умӗнче ларнӑ 34 ҫулти водитель сылтӑмалла пӑрӑннӑ чухне тӗп ҫулпа Ҫӗнӗ Шупашкар еннелле каякан автобуса ирттерсе яман. Ҫав самантра автобусра 30 яхӑн пассажир пулнӑ
«Лада Гранта» водителӗ тата унти 32 ҫулти пассажир хӗрарӑм аманнӑ, вӗсене пульницӑна илсе кайнӑ. ЧР ШӖМӗ пӗлтернӗ тӑрӑх, автобусра пулнӑ пассажирсем тухтӑрсенчен пулӑшу ыйтман.
Ҫакӑ паллӑ: икӗ водитель те урӑ пулнӑ. Анчах автобус водителӗн диагностика картти пулманран ун тӗлӗшпе административлӑ протокол ҫырнӑ.

Шупашкарти 37-мӗш вӑтам шкулта ӗҫлекен Ирина Диарова Чӗлхе цифра инструменчӗсене тивӗҫтермелле тесе шухӑшлать.
«Чӑваш чӗлхипе ҫынсем кулленхи пурнӑҫра усӑ курма пӑрахса пыраҫҫӗ. Плакатсемпе вӗренӳ кӗнекисем смартфонпа ӳснӗ ачасен кӑсӑкне тивӗҫтермеҫҫӗ. Чӗлхе цифра инструменчӗсене тивӗҫтермелле», — тесе шухӑшлать. Чӑваш чӗлхи учителӗн шучӗпе, чӗлхе цифра инструменчӗсене тивӗҫтерсен унпа кӑсӑкланас, ӑна вӗренес тата усӑ курас туртӑм та ӳсӗ.
Шӑпах ҫакна шута илсе пурте усӑ курма пултаракан цифра ресурсӗ тунӑ.
«37 сас палли валли хӑйне евӗр сӑнарсем шутласа кӑлартӑмӑр, вӗсене тӗрӗс калаҫу тӗслӗхӗпе сасӑларӑмӑр, хайлавлӑ ӑс-тӑн пулӑшнипе чӗрӗ пек курӑмлатрӑмӑр, ҫынсем тӳрех усӑ курма май паракан килӗшӳллӗ сайт тата клавиатурӑна лартмалли ансат инструкци турӑмӑр. Аудио тата анимаци вӗренӗве кӑсӑклӑрах тӑвать, вӗренме хавхалантарать. Ресурс вӗрентӳ ӗҫне курӑмлӑх, сасӑ тата куҫӑмлӑх мелӗсене кӗртсе вӗренес кӑмӑллисен йышне анлӑлатма пулӑшать. Сайта Tilda никӗсӗ ҫинче тунӑ. Пурне те алфавит вӗренме, клавиатура лартма тата чӑвашла кашни кун ҫырма чӗнетпӗр.

Чӑваш Енре 101-мӗш маршрута ҫӗнетме йышӑннӑ. Вӑл — муниципалитетсен хушшинчи маршрут. Асӑннӑ номерлӗ транспорт Шупашкарпа Ҫӗнӗ Шупашкара ҫыхӑнтарать.
Чантӑртан Ҫӗнӗ Шуашкарти Звенигово районне ҫити хутлакан 101-мӗш маршрутпа авӑн уйӑхӗн 1-мӗшӗнчен хальхи вӑхӑтри автобуссем ҫӳреме пуҫлӗҫ. Маршрутшӑн явапли — республикӑн Транспорт министерствин «Чӑваш транспорт управленийӗ» патшалӑхӑн унитарлӑ предприятийӗ. Тепӗр майлӑ каласан, асӑннӑ маршрут пӗтӗмпех паташлӑх аллине куҫать.
Ҫул укҫи аллӑн укҫа тӳлесен 41 тенкӗ пулӗ, карттӑпа татӑлсан — 37 тенкӗ. Ку вӑл малтанхи хакран 26 процент йӳнӗрех.
Асӑннӑ маршрут пирки мӗн шухашлани пирки пассажирсем республикӑн Транспорт министерствине пӗлтерме пултараҫҫӗ.
