"Лиза Алерт" тунӑ сӑн

Ҫӗртме уйӑхӗн 1-мӗшӗнче Канаш районӗнче 79 ҫулти арҫын килтен тухса кайнӑ та таврӑнман. Вӑл хавшакрах пулнӑ, питӗ япӑх илтнӗ, лайӑх курман, ҫухалса кайма пултарнӑ.

«Лиза Алерт» хастарӗсем ӑна талӑкран шырама тытӑннӑ. Вӗсем вӑрмансенче, уй-хирте, пӗвесемпе юханшыв хӗрринче шыранӑ. Ватӑскере ҫӑлма ӗлкӗреймесен те пултарнӑ-ҫке-ха, унӑн сывлӑхӗ япӑх пулнӑ.

Ҫӗрле те шырав ӗҫӗ чарӑнман. Ҫур ҫӗр иртсен такамӑн сассине илтнӗ. Анчах вӑл ҫухалса кайнӑ урӑх ҫын пулнӑ. Ӑна хӗрӗ патне леҫнӗ те каллех шырама пуҫланӑ.

Ҫӗртмен 3-мӗшӗнче арҫынна тупнӑ. Вӑл шӑнса хытнӑ, ҫӑварӗ типнӗ. Анчах чи кирли – вӑл чӗрӗ пулни.

Ырантан, ҫӗртмен 5-мӗшӗнчен, Атӑлӑн сулахай ҫыранӗ енне юханшыв трамвайӗ ҫӳреме тытӑнӗ.

Шупашкарти юханшыв порчӗ юнашыв трамвайӗсене «Шупашкар – Сосновка – Шупашкар» тата «Шупашкар – Сулахай ҫыранти пляж» маршрутпа ҫӳретӗ.

Шупашкартан Атӑлӑн сулахай ҫыранӗ енне трамвайсем 10:00, 12:30 тата 17:40 сехетре хускалӗҫ, унтан каялла – 10:30, 13:00 тата 18:10 сехетре. Шӑматкунпа вырсарникун 15 сехетре тепӗр рейс хушӑнӗ (ҫыранӑн тепӗр леш енчен унтан каялла 15:30 сехетре тапранӗ). Ҫанталӑк 20 градус ӑшӑран сивӗрех тата ҫумӑрлӑ пулсан рейссем пулмӗҫ.

Сосновкӑна трамвайсем канмалли кунсенче ҫеҫ ҫӳрӗҫ. Вӗсем 9:00, 13:00 тата 16:40 сехетре хускалӗҫ, каялла килме — 9:30, 13:30 тата 17:10 сехетре.

Аслисем валли билет хакӗ 85 тенкӗпе танлашӗ, 5-10 ҫулсенчи ачасемшӗн – 42 тенкӗ, 5 ҫулчченхисем тӳлевсӗр ҫӳрӗҫ.

Пӗлтӗрхи 5 уйӑхрипе танлаштарсан кӑҫалхи кӑрлач-ҫу уйӑхӗсенче Чӑваш Енре ӗҫри инкексен шучӗ 1,12 хут чакнӑ.

Республикӑн Ӗҫ тата социаллӑ хӳтлӗх министерствинче хыпарланине ӗненсен, производствӑра суранланассине чакарас енӗпе юлашки 8 ҫулта туса ирттернӗ профилактика мери хӑйӗн ҫимӗҫне кӳрет. Апла пулин те ӗҫ сыхлавӗпе ҫителӗксӗр ӗҫлекен предприяти-организацисем те ҫук мар. Инкексем ытларах чухне строительство е ял хуҫалӑхӗ евӗр отрасльсенче пулса иртеҫҫӗ.

Кӑҫалхи кӑрлач-ҫу уйӑхӗсенче производствӑра 6 инкек пулса иртнӗ, вӗсенчен пиллӗккӗшӗ йывӑррисен шутне кӗрет. Пӗринче вара харӑсах икӗ ҫын (пӗри — йывӑр, тепри — ҫӑмӑл) суранланнӑ.

«Тӑван кил ҫутипе» (2020) кӗнекене, хӑй курни-чӑтнине, тӑванӗсем ас илнине пухса кӑларнӑ кӗнекене, савӑнса та мухтаса ҫавӑртӑм. Вӑл хӑйне евӗрлӗ, пуян, ҫӗкленӳллӗ, ӑслӑ шухӑшсемлӗ, тӳрӗ сӑнавсемлӗ, нумай ӳкерчӗклӗ. Ӑрусен несӗл «йывӑҫӗсене» халӗ пайтах ҫырса кӑлараҫҫӗ, вӑрӑм таблицӑсем ӳкереҫҫӗ, пулни-пулманнине пысӑклатса кӑтартни те пулкалать. Курнӑ эпӗ вӗсене, хакланӑ та. Мария Урукова кил-йыш кӗнеки вӗсенчен урӑхла. Ҫавсем ҫинченех, анчах — хӑйле, чун сисӗмӗ витӗр. Пӗр пайне амӑшӗн ҫырӑвӗсем, каласа панисем тӑрӑх йӗркеленӗ. Ӗненмесӗр тӑма ҫук. Чӑнах та чӑн сӑмахсем, хамӑрӑн пурнӑҫранах тейӗн.

«Тӑван кил ҫутипе, тӑван кил ӑшшипе, атте-анне пилӗпе» пай уйрӑм сыпӑксенчен тӑрать: «Анне кун-ҫулӗ», «Шӑппӑн, сас хӑпартмасӑр ҫӳрӗр...» (97 енрен пуҫланать), «Аннен пӗрле ӗҫленӗ тус-юлташӗсем» (100). Тӳрех каласа хӑварам – пайсемпе сыпӑксене ӑнӑҫлах ушкӑнлайман, ячӗсене юрӑхлах тупайман, анчах мана ҫак ҫитменлӗхсем ытларах та килӗшеҫҫӗ, мӗншӗн тесен ӗмӗрне математика тӗнчинче ирттерсе тава тивӗҫнӗ учительница литература ани енне туртӑнни, чӑвашла ҫапла ҫыпӑҫуллӑ ҫавӑрма пултарни хӑй тем пахи!

Малалла...

Утӑ уйӑхӗн 1-мӗшӗ хыҫҫӑн коммуналлӑ пулӑшушӑн хальхинчен ытларах тӳлеме пуҫлӑпӑр.

Республикӑн конкурентлӑ политика тата тарифсен патшалӑх служби ӗнер брифинг ирттернӗ. Унта ведомство ертӳҫи Надежда Колебанова ӑшӑшӑн хак 3,4 процентран, вӗри тата сивӗ шывшӑн, хваттертен тухса каякан таса мар шывшӑн 3,9 процентран, йӑлари хытӑ каяша турттарнӑшӑн 3,4 процентран ытла ӳсмессине шантарнӑ.

Хулара пурӑнакансем 1 киловатт-сехет электроэнергишӗн 12 пус, ялтисем 8 пус нумайрах тӳлеме тытӑнӗҫ. Хуларисемшӗн хак 3,6 тенкӗ пулӗ, ялтисемшӗн — 2,52 тенкӗ.

Ҫутҫанталӑк газӗн 1 кубла метрӗшӗн хак 17 тенкӗ ӳссе 6,05 пуса ҫитӗ.

Йӑлари хытӑ каяша турттарнӑшӑн хулара пурӑнакансем ҫын пуҫне 64,89 тенкӗ тӳлеме пуҫлӗҫ (хак 2,13 тенкӗ ӳсӗ), ялтисем — 51,71 тенкӗ (хак 1,69 тенкӗ ӳсӗ).

Космоса чӑваш элемӗллӗ ракета ҫӗкленӗ. Паллӑ пулӑм ҫӗртмен 30-мӗшӗнче пулса иртмелле.

Ҫав кун «Байконур» космодромран «Союз-2» ракета-носитель тиев турттаракан «Прогресс МС-17» транспорт космос карапӗпе тӗнче уҫлӑхне хӑпарӗ.  Ракета ҫине Чӑваш Ен элемне тата Совет Союзӗн икӗ хут Геройне Андриян Николаева ӳкерсе хурӗҫ.

Чӑваш Ен ҫакӑн пирки «Роскосмос» патшалӑх корпорацийӗн гендиректорӗпе Дмитрий Рогозинпа алӑ пуснӑ. Кун пирки Чӑваш Ен ертӳҫи Олег Николаев Питӗрте ҫак кунсенче иртекен Пӗтӗм тӗнчери экономика форумӗнче каланӑ.

Шупашкарта кӑҫал та «Ача-пӑча Акатуйӗ» иртӗ. Ачасен республика шайӗнчи уҫӑ фестиваль-конкурсне хулари Тӗп клуб тытӑмӗ ирттерет.

Фестивале чӑваш халӑхӗн культурине упраса хӑварас, аталантарас, халӑхра сарас, ача-пӑчана хӑйӗн пултарулӑхне аталантарма парас, илеме туйма, тӑван ҫӗршыва юратма вӗрентес тӗллевпе йӗркелеҫҫӗ.

Кӑҫалхи конкурс Республика кунӗнче, ҫӗртмен 24-мӗшӗнче, Шупашкарти Хӗрлӗ лапамра 10 сехетрен пуҫласа 12 сехетчен иртӗ. Унта 5-14 улсенчи ачасем хутшӑнӗҫ.

Конкурсантсен заявкисемпе видеоӗҫӗсене ҫӗртмен 17-мӗшӗччен dkrovesnikckscheb@yandex.ru электрон адреспа йышӑнӗҫ. Ыйтса пӗлмлели телефон номерӗ — 23-04-66.

Ботаника садӗнчи пӗве. Николай Плотников тунӑ сӑн

Шупашкарта арҫын виллине тупнӑ. Вӑл пӗвере выртнӑ. Кун пирки «Про Город» хаҫат редакцине халӑх корреспонденчӗ пӗлтернӗ.

Ку ҫӗртме уйӑхӗн 2-мӗшӗнче Шупашкарта Иван Яковлев проспектӗнче пулнӑ. Унта Ботаника сачӗ вырнаҫнӑ. Садри пӗвере ҫамрӑк арҫыннӑн виллине тупнӑ. Вӑл 30 ҫулта пулнӑ.

РФ Следстви комитечӗн Чӑваш Енри следстви органӗсем пӗлтернӗ тӑрӑх, кун тӗлӗшпе следстви умӗнхи тӗрӗслев иртет. Малтанлӑха палӑртнӑ тӑрӑх, арҫынна пусмӑрласа вӗлермен.

"Лиза Алерт" сайтӗнчи сӑн

Ҫӗнӗ Шупашкарта пурӑнакан Эдуард Геннадьевич Тумановран ҫу уйӑхӗн 17-мӗшӗнченпе сас-хура ҫук. Вӑл пулла кайнӑ та ҫухалнӑ. Ӑна виҫҫӗмӗш эрне ӗнтӗ шыраҫҫӗ.

Арҫынна Мари Элте шыраҫҫӗ. 42-рискер кӳршӗ республикӑна пулла кайнӑ. Хӑйӗнпе пӗрле камуфляж куртка, ҫавӑн пекех шӑлавар, симӗс тӗслӗ атӑ пулнӑ.

Эдуард Туманов 178 сантиметр ҫӳллӗш, вӑтам пӳ-силлӗ. Ҫӳҫӗ ҫутӑрах, кӗске, куҫӗ кӑвак. Пулла кайнӑ чухне сарӑ футболка, тӗттӗм кӑвак шорты, хура кроссовка тӑхӑннӑ пулнӑ.

Ун пирки мӗн те пулин пӗлсен 8 (800) 700-54-52 е 112 номерпе шӑнкӑравлӑр.

Президент пепкелӗх центрӗнче ҫамрӑк мӑшӑрсем хӑйсен сывлӑхне тӗрӗслеттерме пултараҫҫӗ.

«Ҫамрӑк мӑшӑрсен сертификачӗн тӗллевӗ — сывлӑха вӑхӑтра ҫирӗплетсе телейлӗ ашшӗ-амӑшӗ пулса тӑма пулӑшасси. Ҫак программӑна пула ҫамрӑк мӑшӑрсем паха медицина пулӑшӑвне вӑхӑтра илеҫҫӗ», – палӑртнӑ Президент пепкелӗх центрӗн тӗп врачӗ Ольга Рябухина.

Пациентсене пысӑк квалификациллӗ акушер-гинекологсем, урологсем йышӑнаҫҫӗ. Тухтӑрсем патне кайиччен малтан ҫырӑнмалла.

Ҫумра ҫамрӑк мӑшӑрсен сертификачӗ (оригинал тата копи), паспорт, страхлакан полис, СНИЛС пулмалла. Сертификатпа мӑшӑрланнӑ хыҫҫӑн ҫулталӑк хушшинче усӑ курмалла.