Щербаков Сергей Владимилович — чӑваш историкӗ, истори ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗ, режиссёр, сценарист, преподаватель. XX ӗмӗр пуҫламӑшӗнчи чӑваш наци юхӑмӗн, Вӑтам Атӑлҫи халӑхӗсен патшалӑхлӑхӗ йӗркеленнин историйӗн специалисчӗ. Чӑваш ӑслӑлӑхпа ӳнер академийӗн пайташӗ (2013 ҫултанпа), Чӑваш Республикин кинематографистсен пӗрлӗхӗн пайташӗ. «Грани Миров» киностудине никӗслекенӗ.

Пурнӑҫӗ

1975 ҫулхи чӳкӗн 21-мӗшӗнче Чӑваш Автономиллӗ Социализмлӑ Совет Республикинчи (хальхи Чӑваш Республики) Шупашкар районне кӗрекен Явӑш ялӗнче ҫуралнӑ. 1978 ҫултанпа Шупашкар хулинче пурӑннӑ.

И. Н. Ульянов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх университетӗнчи истори факультетне вӗренсе пӗтернӗ. Ӗҫӗ-хӗлне историпе обществознани вӗрентекенӗ пулса пуҫланӑ. Шупашкар хулинчи 24-мӗш вӑтам шкулта тата Краснодар крайӗнчи Кропоткин хулинчи 45-мӗш лицейре преподаватель пулса ӗҫленӗ.

2002–2005 ҫулсенче Чӑваш Республикири Шалти ӗҫсен министерствин органӗсенче Шупашкар хулинчи шалти ӗҫсен Ленин районӗн уйрӑмӗнчи уголовнӑй шырав пайӗнче хӗсметре тӑнӑ. 2004 ҫулта аслӑ оперуполномоченнӑй должноҫӗнче Чечен Республикинче службӑри командировкӑра пулнӑ.

2006–2013 ҫулсенче Чӑваш Республикин Патшалӑх истори архивӗнчи публикаци пайӗнче аслӑ специалист пулса ӗҫленӗ. 2013 ҫултанпа Чӑваш республикинчи культура училищинче (хальхи вӑхӑтра — Чӑваш Республикинчи культура колледжӗ) истори, обществознани тата философи преподавателӗ пулнӑ. 2014–2015 ҫулсенче хутшӑнса Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институтӗнчи этнологи пайӗнче ӑслӑлӑх ӗҫченӗ, кайрантарах — ҫав институтӑн истори секцийӗнче аслӑ ӑслӑлӑх ӗҫченӗ пулнӑ. 2024 ҫултанпа Раҫҫейри коопераци университечӗн Шупашкарти коопераци институтӗнче (филиалӗнче) преподаватель пулса ӗҫленӗ.

2026 ҫулхи авӑнӑн 1-мӗшӗнче Шупашкарта вилнӗ.

Ӑслӑлӑх ӗҫӗ-хӗлӗ

2012 ҫулта истори ӑслӑлӑхӗсен кандидачӗн ӑслӑлӑх степеньне илмелли диссертацине «Экстерриториальная автономия в национальном самоопределении чувашского народа в начале XX века» темӑпа (07.00.02 специальность — Тӑван ҫӗршыв историйӗ) хӳтӗленӗ.

Ӑслӑлӑхра кӑсӑклантаракан тӗп ыйтусем — чӑваш наци юхӑмӗн историйӗ, чӑваш халӑхӗн автономийӗпе патшалӑхлӑхӗ йӗркеленни, XX ӗмӗр пуҫламӑшӗнчи Раҫҫей халӑхӗсен наци юхӑмӗсен проблемисем. Юлашки ҫулсенче Хусан ханлӑхӗн тапхӑрӗнчи тата Атӑлҫи Пӑлхар арканнӑ хыҫҫӑнхи чӑваш халӑхӗн историне тӗпченӗ. Ҫак ыйтусемпе ҫыхӑннӑ видеокӑларӑмсен ярӑмне хатӗрленӗ, вӗсене тӗнче тетелӗнче вырнаҫтарса пынӑ.

30 ытла ӑслӑлӑх статйипе темиҫе монографи авторӗ. 2019 ҫулта Вӑтам Атӑлҫи халӑхӗсен автономийӗ йӗркеленнин историйӗпе ҫырнӑ ӑслӑлӑх публикацийӗсен серийӗшӗн тата чӑваш историйӗпе хатӗрленӗ видеолекцисен ярӑмӗшӗн Чӑваш Республикинче «Регион ҫынни» ята тивӗҫнӗ.

Тӗп монографисем:

• «Национальное самоопределение чувашского народа в начале XX века: идеологический аспект» (Шупашкар, 2013);
• «Государственные символы Чувашской Республики: история создания, проекты, документы и материалы» (Шупашкар, 2014);
• «Чувашское национальное движение в 1917–1921 годах: взлеты и падения. Часть 1. Февраль 1917 – февраль 1918» (Шупашкар, 2017).

Кинематографи ӗҫӗ-хӗлӗ

Истори темипе ӳкернӗ документлӑ тата илемлӗ фильмсен сценарисчӗ тата режиссёрӗ пулса ӗҫленӗ. 2018 ҫулта унӑн сценарийӗ тӑрӑх 1918 ҫулта Хусанта иртнӗ Чӑвашсен пӗрремӗш рабочисемпе хресченсен съезчӗн ӗҫ-пуҫне халалласа «В Красном море» илемлӗ-документлӑ фильм ӳкернӗ. Фильм IV Пӗтӗм чӑвашсен «Асам» кинофестивалӗнче Гран-при илнӗ.

2021 ҫулта Юрий Сергеев режиссёрпа пӗрле ӳкернӗ XV ӗмӗр пуҫламӑшӗнчи Вӑтам Атӑлҫири ӗҫ-пуҫсем ҫинчен каласа паракан «Тайны Древней Волги» тулли метражлӑ илемлӗ фильмӑн премьери пулса иртнӗ. Ҫав ҫулах чӑваш мифологийӗ тӑрӑх хӑйӗн пӗрремӗш хӑй тӗллӗн ӳкернӗ «Вупӑр» илемлӗ фильма кӑларнӑ.

Кинопроектсене пурнӑҫлама «Грани Миров» киностуди никӗсленӗ. Историпе философи фэнтези жанрӗпе ҫырнӑ «Грани миров: возвращение Чеменя» (2019) кӗнеке авторӗ.

Хисепӗсем

• «Общество йӗркине сыхлас ӗҫре палӑрнӑшӑн» медаль.
• «Криминал милицийӗн чи лайӑх ӗҫченӗ» кӑкӑр ҫине ҫакмалли паллӑ.
• «Истоки духовности: Введенский кафедральный собор» электронлӑ кӑларӑм хатӗрленӗшӗн Федераци архив агентствин II степеньлӗ дипломӗ (2007).
• «Чувашский край в период русско-японской войны 1904–1905 гг. (Документы и материалы)» мультимедиллӗ кӑларӑма хатӗрленӗшӗн I степеньлӗ диплом (2009).

Библиографи

• Щербаков, С. В. Национальное самоопределение чувашского народа в начале XX века: идеологический аспект : монография. — Шупашкар : Новое время, 2013. — 175 с.
• Щербаков, С. В. Государственные символы Чувашской Республики : история создания, проекты, документы и материалы. — Шупашкар : Чувашское книжное издательство, 2014. — 92 с.
• Щербаков, С. В. Чувашское национальное движение в 1917–1921 годах: взлеты и падения. Часть 1. Февраль 1917 – февраль 1918. — Шупашкар, 2017.
• Щербаков, С. В. Грани миров: возвращение Чеменя : историко-философское фэнтези. — Шупашкар : Чувашское книжное издательство, 2019. — 197 с.
• Щербаков, С. В. Экстерриториальная автономия в национальном самоопределении чувашского народа в начале XX века : диссертация ... кандидата исторических наук. — Шупашкар, 2011. — 201 с.